RECENZJE
ROZWIŃ WSZYSTKIE
Czwartek, 26 października 2017
Sheila Fitzpatrick
Stalinizm i jego zbrodnie to temat wielokrotnie już przebadany, polski czytelnik ma do dyspozycji mnóstwo świetnych pozycji zarówno polskich, jak i zagranicznych autorów. Jednak ukazująca się właśnie na polskim rynku pozycja australijskiej badaczki Sheili Fitzpatrick godna jest polecenia nie tylko osobom zainteresowanym dziejami Związku Radzieckiego czy totalitarnych praktyk ubiegłego wieku. „Zespół Stalina” to znakomicie udokumentowane […]
Poniedziałek, 16 października 2017
Karol Modzelewski, Andrzej Werblan, Robert Walenciak
Robert Walenciak prowadzi rozmowę o Polsce Ludowej z dwoma prominentnymi świadkami jej istnienia z dwóch stron politycznej barykady: działaczem partyjnym (z tradycjami pepeesowskimi, potem jednym z tzw. reformatorów) Andrzejem Werblanem i jednym z twórców demokratycznej opozycji (z tradycją komunistyczną), Karolem Modzelewskim. Jest to rozmowa znakomita, właśnie dlatego, że Werblan i Modzelewski opowiadają o wydarzeniach, w […]
Poniedziałek, 16 października 2017
Piotr Zychowicz
Nie wątpię, że trzeci tom serii „Opowieści Niepoprawne Politycznie” wywoła rezonans podobny do tego, z jakim mieliśmy do czynienia po publikacji „Żydów” i „Sowietów”. Piotr Zychowicz w swej najnowszej książce bowiem też bierze się za bary z utartymi schematami historycznymi. Choćby rzekomą prawicowością Adolfa Hitlera, przywódcy Narodowo-Socjalistycznej Niemieckiej Partii Robotniczej – jak tłumaczy się skrót […]
Poniedziałek, 16 października 2017
Aleksandra Pluta
Najpopularniejszą książkę o brazylijskich Polonusach napisała Maria Konopnicka. „Pan Balcer w Brazylii”, opowiadający o losach naszych emigrantów z XIX stulecia, od lata przywoływany jest  jedynie przez literaturoznawców. Przypuszczam, że niniejsza publikacja znajdzie znacznie więcej czytelników. Nie jest to pierwsza praca autorki na temat naszych rodaków osiadłych w Ameryce Południowej. Dość przypomnieć biografie Raula Nałęcz-Małachowskiego i […]
Poniedziałek, 11 września 2017
Joshua Rubenstein
Autor publikacji rozważa, czy śmierć bohatera książki uratowała życie kilku milionom Żydów żyjących w ZSRR. Nagonkę antysemicką zwiastował artykuł Stalina zamieszczony 5 stycznia 1953 roku na łamach „Prawdy” o aresztowaniu żydowskich lekarzy. Gensek określił ich tam „podłymi szpiegami i zabójcami pod maską profesorów medycyny”. Ujawniony przez niego „brak czujności w organach bezpieczeństwa” oznaczał wyrok na […]
Piątek, 1 września 2017
Nikołaj Iwanow
Zagłada polskiej ludności w ZSRR w latach 1937-1938, jaka została nazwana przez oficjalne sowieckie czynniki „operacją polską”, jest niemal nieobecna w świadomości społecznej, ale także w badaniach historycznych. A przecież „dwieście tysięcy Polaków mieszkających w Związku Sowieckim padło ofiarą bestialskich mordów, tortur i deportacji. Ich wioski zrównano z ziemią, a kościoły zburzono lub zamieniono na […]
Piątek, 7 lipca 2017
Bohdan Urbankowski
W tym roku, 5 grudnia, przypada 150. rocznica urodzin jednego z największych Polaków, marszałka Józefa Piłsudskiego. Sam miał świadomość swej wielkości, gdy w testamencie wydał polecenie o sposobie pochowania matki „największego rycerza Polski”. Spoczął na Wawelu (testament zaczyna się słowami: „nie wiem, czy nie zechcą mnie pochować na Wawelu”). Legenda brygadiera, naczelnika państwa, marszałka, zarówno […]
Czwartek, 6 lipca 2017
Tomasz Stańczyk, Witold Pasek
Pamięć o polskich Termopilach przywrócili kilkanaście lat temu… obcokrajowcy. Szwedzka grupa heavy metalowa Sabaton w utworze „40:1” opiewa obronę Wizny we wrześniu 1939 roku, w której Polacy, dowodzeni przez bohaterskiego kapitana Władysława Raginisa, wytrzymali napór czterdziestokrotnie większych sił niemieckich. O tej reducie nad Narwią autorzy niniejszej książki – renomowani popularyzatorzy Klio – nie wspominają, podobnie […]
Czwartek, 6 lipca 2017
Karolina Bittner
Jak pisze we wstępie autorka, „celem pracy było ukazanie propagandowej funkcji Festiwalu Piosenki Żołnierskiej oraz roli, jaką odegrał w budowaniu społeczeństwa socjalistycznego”. Jej publikacja stanowi też: „odpowiedź na próby »odczarowania« imprezy, wpisujące się w »karnawalizację« PRL”. Chociaż propagandowy wydźwięk festiwalu był słyszalny od początku, dopiero mniej więcej w połowie lat siedemdziesiątych zdominował imprezę. Wtedy też […]
Czwartek, 6 lipca 2017
Stefan Turschmidt
Autor przenosi nas do Rosji z przełomu XIX i XX stulecia. Plastycznie szkicuje konterfekty terrorystów walczących z caratem. Wiery Zasulicz, która strzelała do gubernatora Trepowa, Siergieja Diegajewa – zabójcy szefa rosyjskiej policji politycznej, Borysa Sawinkowa – twórcy „Trzeciej Rosji” (projekt pozostał jedynie na papierze), Marii Spiridonowej – więzionej i za czasów carskich, i sowieckich. W […]