RECENZJE
ROZWIŃ WSZYSTKIE
Poniedziałek, 16 października 2017
Karol Modzelewski, Andrzej Werblan, Robert Walenciak
Robert Walenciak prowadzi rozmowę o Polsce Ludowej z dwoma prominentnymi świadkami jej istnienia z dwóch stron politycznej barykady: działaczem partyjnym (z tradycjami pepeesowskimi, potem jednym z tzw. reformatorów) Andrzejem Werblanem i jednym z twórców demokratycznej opozycji (z tradycją komunistyczną), Karolem Modzelewskim. Jest to rozmowa znakomita, właśnie dlatego, że Werblan i Modzelewski opowiadają o wydarzeniach, w […]
Poniedziałek, 16 października 2017
Piotr Zychowicz
Nie wątpię, że trzeci tom serii „Opowieści Niepoprawne Politycznie” wywoła rezonans podobny do tego, z jakim mieliśmy do czynienia po publikacji „Żydów” i „Sowietów”. Piotr Zychowicz w swej najnowszej książce bowiem też bierze się za bary z utartymi schematami historycznymi. Choćby rzekomą prawicowością Adolfa Hitlera, przywódcy Narodowo-Socjalistycznej Niemieckiej Partii Robotniczej – jak tłumaczy się skrót […]
Poniedziałek, 16 października 2017
Aleksandra Pluta
Najpopularniejszą książkę o brazylijskich Polonusach napisała Maria Konopnicka. „Pan Balcer w Brazylii”, opowiadający o losach naszych emigrantów z XIX stulecia, od lata przywoływany jest  jedynie przez literaturoznawców. Przypuszczam, że niniejsza publikacja znajdzie znacznie więcej czytelników. Nie jest to pierwsza praca autorki na temat naszych rodaków osiadłych w Ameryce Południowej. Dość przypomnieć biografie Raula Nałęcz-Małachowskiego i […]
Poniedziałek, 11 września 2017
Joshua Rubenstein
Autor publikacji rozważa, czy śmierć bohatera książki uratowała życie kilku milionom Żydów żyjących w ZSRR. Nagonkę antysemicką zwiastował artykuł Stalina zamieszczony 5 stycznia 1953 roku na łamach „Prawdy” o aresztowaniu żydowskich lekarzy. Gensek określił ich tam „podłymi szpiegami i zabójcami pod maską profesorów medycyny”. Ujawniony przez niego „brak czujności w organach bezpieczeństwa” oznaczał wyrok na […]
Piątek, 1 września 2017
Nikołaj Iwanow
Zagłada polskiej ludności w ZSRR w latach 1937-1938, jaka została nazwana przez oficjalne sowieckie czynniki „operacją polską”, jest niemal nieobecna w świadomości społecznej, ale także w badaniach historycznych. A przecież „dwieście tysięcy Polaków mieszkających w Związku Sowieckim padło ofiarą bestialskich mordów, tortur i deportacji. Ich wioski zrównano z ziemią, a kościoły zburzono lub zamieniono na […]
Piątek, 7 lipca 2017
Bohdan Urbankowski
W tym roku, 5 grudnia, przypada 150. rocznica urodzin jednego z największych Polaków, marszałka Józefa Piłsudskiego. Sam miał świadomość swej wielkości, gdy w testamencie wydał polecenie o sposobie pochowania matki „największego rycerza Polski”. Spoczął na Wawelu (testament zaczyna się słowami: „nie wiem, czy nie zechcą mnie pochować na Wawelu”). Legenda brygadiera, naczelnika państwa, marszałka, zarówno […]
Czwartek, 6 lipca 2017
Tomasz Stańczyk, Witold Pasek
Pamięć o polskich Termopilach przywrócili kilkanaście lat temu… obcokrajowcy. Szwedzka grupa haevy metalowa Sabaton w utworze „40:1” opiewa obronę Wizny we wrześniu 1939 roku, w której Polacy, dowodzeni przez bohaterskiego kapitana Władysława Raginisa, wytrzymali napór czterdziestokrotnie większych sił niemieckich. O tej reducie nad Narwią autorzy niniejszej książki – renomowani popularyzatorzy Klio – nie wspominają, podobnie […]
Czwartek, 6 lipca 2017
Karolina Bittner
Jak pisze we wstępie autorka, „celem pracy było ukazanie propagandowej funkcji Festiwalu Piosenki Żołnierskiej oraz roli, jaką odegrał w budowaniu społeczeństwa socjalistycznego”. Jej publikacja stanowi też: „odpowiedź na próby »odczarowania« imprezy, wpisujące się w »karnawalizację« PRL”. Chociaż propagandowy wydźwięk festiwalu był słyszalny od początku, dopiero mniej więcej w połowie lat siedemdziesiątych zdominował imprezę. Wtedy też […]
Czwartek, 6 lipca 2017
Stefan Turschmidt
Autor przenosi nas do Rosji z przełomu XIX i XX stulecia. Plastycznie szkicuje konterfekty terrorystów walczących z caratem. Wiery Zasulicz, która strzelała do gubernatora Trepowa, Siergieja Diegajewa – zabójcy szefa rosyjskiej policji politycznej, Borysa Sawinkowa – twórcy „Trzeciej Rosji” (projekt pozostał jedynie na papierze), Marii Spiridonowej – więzionej i za czasów carskich, i sowieckich. W […]
Piątek, 7 kwietnia 2017
Maciej Rosalak
Władysław Jagiełło ze swoim wojskiem ukrył się w leśnym cieniu, podczas gdy Krzyżacy na rozpoczęcie bitwy pod Grunwaldem oczekiwali wiele godzin na słonecznym skwarze mazurskiej równiny. Zgłodniali Niemcy pod Valmy jedli zielone winogrona, a potem zamiast walczyć z Francuzami szukali ustronnego miejsca. Armię Napoleona pokonały w Rosji… guziki. Wykonane z cyny, kruszyły się na siarczystym […]