W związku z medialnymi doniesieniami dotyczącymi opinii wydanej przez Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumenta w sprawie prac trwających w MKiDN nad projektem Ustawy o ochronie rynku książki, prezes PIK Grzegorz Majerowicz skierował pismo do prezesa UOKiK.
Oto treść listu:
Szanowny Panie Prezesie,
z dużym zainteresowaniem przyjąłem informację, że Urząd poza rozpoczęciem postępowania wyjaśniającego w sprawie badania rynku książek, wydał także opinię na temat trwających w MKiDN prac nad projektem Ustawy o ochronie rynku książki. Informacja o stanowisku Urzędu oraz dyskusja nim wywołana, rodzi nadzieję na szerokie zaistnienie tego tematu i jego poważne potraktowanie.
Badanie rynku trwa i w swojej opinii Urząd nie powołuje się jeszcze na jego wyniki. Czekając na efekty prac UOKiK, liczę, że zgodnie z sugestią Polskiej Izby Książki, zostanie ono rozszerzone i weźmie w nim udział równa reprezentacja uczestników rynku książki: 25 największych, 25 średnich i 25 małych wydawców.
Doniesienia medialne dot. stanowiska Urzędu w sprawie prac nad projektem Ustawy o ochronie rynku książki, w mojej ocenie, potwierdzają obawę, że UOKiK patrzy na rynek książki przede wszystkim z perspektywy największych jego graczy, którzy m.in. z racji swojej wielkości, rozpoznawalności marki oraz szerokiej oferty, mają znacząco lepszą pozycję rynkową. Mają oni duży udział w rynku, ok. 25-30%, ale ich oferta nie odzwierciedla w pełni jego złożoności i różnorodności.
Ograniczenie się UOKiK do przyjętego obecnie modelu (na podstawie informacji z Urzędu), czyli analizy ankiet od 25 wydawców o największej liczbie i wartości sprzedaży książek w latach 2024 – 2025, czterech średnich i czterech mniejszych oficyn wydawniczych oraz największych wydawców książek w formie elektronicznej i dystrybutorów, spowoduje, że pominięty zostanie bardzo liczny i ważny segment wydawnictw niezależnych, dziecięcych i młodzieżowych, popularnonaukowych, naukowych oraz profesjonalnych.
Zgadzamy się, że reforma polskiego rynku książki jest konieczna, ważna w niej będzie również opinia UOKiK. Niestety projekt proponowanej ustawy nadal nie jest powszechnie znany, co sprawia, że stanowisko Urzędu stało się elementem dyskusji medialnej, dodatkowo ograniczonej brakiem równego dostępu wszystkich interesariuszy do wiedzy o szczegółach proponowanych rozwiązań. Oczekujemy więc stanowiska Urzędu, opartego na już dostępnych analizach i opracowaniach, popartego badaniem rynku, w którym z równą troską Urząd przygląda się sytuacji wszystkich jego uczestników, a nie tylko największych. Liczymy także, że Urząd przyjrzy się strukturze całego rynku książki, nie skupiając się głównie na kwestii ceny i dostrzegając, że ten rynek nie jest rynkiem zwykłego towaru i powszechne są na nim odmienne mechanizmy. Wiele krajów europejskich dostrzegło już tę specyfikę i chroni swoje rynki książki, kierując się nie tylko wskaźnikami ekonomicznymi, ale również kwestiami ich wpływu na rozwój kultury i innowacyjności, budowanie odporności społeczeństwa na dezinformację i bezpieczniejszej przyszłości.
Z poważaniem
Grzegorz Majerowicz, Prezes Polskiej Izby Książki
Przeczytaj także:
