środa, 22 marca 2017
WydawcaWydawnictwo Jirafa Roja
AutorBruno Jasieński
TłumaczenieAnatol Stern
RecenzentMICHAŁ ZDUN
Miejsce publikacjiWarszawa
Rok publikacji2006
Liczba stron114


Bruno Jasieński‚ jeden z twórców polskiej poezji
futurystycznej‚ a następnie autor prokomunistycznych
wierszy‚ poematów i powieści (w tym
głośnej „Palę Paryż”)‚ napisał groteskowy dramat
sceniczny „Bal manekinów” na początku lat trzydziestych‚
po osiedleniu się w Związku Radzieckim.
Sztuka miała być satyrą na zachodnią socjaldemokrację
i burżuazję‚ rewolucyjną komedią
wykpiwającą mechanizmy władzy w państwach
kapitalistycznych. Przedmowa do napisanego po rosyjsku utworu wyszła spod pióra jednego z wpływowych polityków
tamtych czasów‚ Anatolija Łunaczarskiego‚ człowieka inteligentnego i liberalnego‚
wkrótce skrycie zamordowanego na rozkaz Stalina. Początkowo
hołubiony przez władze‚ Jasieński po kilku latach popadł w niełaskę i jako
„polski szpieg” został aresztowany‚ a po rocznym pobycie w więzieniu
i torturach‚ zginął od kuli w tył głowy. „Bal manekinów” nie doczekał się
inscenizacji w tamtym okresie‚ pomimo zainteresowania jakie wykazywał
tym utworem wielki reżyser‚ Wsiewołod Meyerhold (zamordowano
go wkrótce po Jasieńskim). Dopiero po latach groteska autora „Buta
w butonierce” wkroczyła na sceny Europy w tłumaczeniach m.in. na
niemiecki‚ fiński‚ włoski‚ angielski. I oczywiście na polski – w przekładzie
przyjaciela Jasieńskiego‚ Anatola Sterna‚ ukazała się w miesięczniku „Dialog”
w 1957 roku i została wystawiona w Teatrze Śląskim im. Stanisława
Wyspiańskiego jako dyplomowy spektakl Jerzego Jarockiego.

Z dzisiejszego punktu widzenia‚ „Bal manekinów” jest jednym z najciekawszych
utworów dramaturgii europejskiej XX wieku: tekstem oryginalnym
i nietuzinkowym‚ którego literackich wartości nie zdołały przyćmić
elementy antyzachodniej propagandy. Zresztą te ostatnie autor
wkomponował w sztukę bez nachalnej agitacji‚ pozwalając utworowi żyć
własnym‚ artystycznym życiem. Wkrótce przekonał się‚ że tego rodzaju
niezależność nie będzie już możliwa w „czerwonym raju”.

Niniejsza publikacja jest pierwszą prezentacją utworu Jasieńskiego
w osobnym wydaniu książkowym.

No votes yet.
Please wait...
Voting is currently disabled, data maintenance in progress.
OCEŃ KSIĄŻKĘ
escort bayan trabzon escort bayan yalova escort bayan edirne escort bayan manisa bursa görükle escort